شعر مهدوی باید آسمان را به زمین پیوند دهد/ معرفی شاعران بر اساس قومیت، نه شهر
به گزارش خبرنگار تابناک از استان کهگیلویه و بویراحمد، آیتالله «سیدشرفالدین ملک حسینی» نماینده مردم استان کهگیلویه و بویراحمد در مجلس خبرگان رهبری، در همایش شعر اقوام با موضوع مهدویت، با ارائه تحلیل عمیقی از شعر آیینی، به تبیین مؤلفههای اساسی سرودن شعر در حوزه معارف مهدوی پرداخت.
تأکید بر هویت قومی و پرهیز از جغرافیای محدود
وی در ابتدای سخنان خود بر یک نکته اجتماعی-فرهنگی تأکید ویژه کرد و گفت: معرفی شاعران بر اساس قومیت به جای شهر. چرا که اقوام نشاندهنده «نسبها» و ریشههای اصیل و فرهنگساز هستند که مدنیت میآفرینند، در حالی که شهرها اغلب نشاندهنده «مکانها» هستند که گاه به دلیل قراردادهای مرزی، حتی میتوانند باعث جدایی و دشمنی شوند. بنابراین، معرفی شاعر به قومش، احترام به ریشهها و تبار پاک اوست و به وحدت اصیل اقوام در سایه معارف اهل بیت (ع) کمک میکند.
نماینده مردم استان کهگیلویه و بویراحمد در مجلس خبرگان رهبری، خواستار معرفی شاعران به قوم و طایفهشان شد تا هویت اصیل آنان حفظ شود.
وی در مجلس خبرگان رهبری با تأکید بر جایگاه راستین شاعر آیینی، پنج عنصر بنیادین را به عنوان پایههای اصلی شعر متعهد و اثرگذار برشمرد.
آیتالله ملک حسینی، نخستین عنصر، را «مدح» عنوان کرد و افزود: مدح در این حوزه، به معنای ستایش صرف نیست، بلکه ستایش «زیباییهای اختیاری» است؛ یعنی زیباییهایی که یا خود انسان با اعمال نیک خویش آفریده، یا خداوند به عنوان موهبتی در وجودش نهاده است. بنابراین، شعر آیینی میتواند هم ستایشگر مخلوق باشد و هم ستایشگر خالق آن زیباییها. این نگاه، شعر را از سطحینگری به عمق معنوی رهنمون میکند.
وی، عنصر دوم را «ماده یا مایه شاعر» عنوان کرد و ادامه داد: شاعر، پیش از آنکه زبان به مدح بگشاید، باید خود و ابزار کارش را پاک کند. قلب و زبان شاعر باید از هرگونه «عقدههای زبانی» و آلودگیها تطهیر شود، چرا که قرار است محل جریانیافتن کلام قدسی باشد. تنها در این صورت است که شاعر میتواند موید به «روح القدس» گردد و زبانش برای دفاع از اهل بیت (ع) و نکوهش دشمنانشان گشوده شود.
نماینده مردم استان در مجلس خبرگان رهبری، سومین عنصر را «ممدوح» بیان کرد و توضیح داد که این ممدوح، ریشه در عمیقترین مفاهیم مهدوی دارد؛ ممدوح غیبت، فراق و انتظار. اما این ممدوح، مقدس و همراه با امید است. شاعر با بهرهگیری از مفاهیمی، چون «نور علی نور» در وصف حضرت مهدی (عج) و تقابل شبِ غیبت و روزِ ظهور، میتواند این احساس پیچیده را به تصویر بکشد و آن را به عاملی برای حرکت و بیداری تبدیل کند.
وی، عنصر چهارم، «غایت و چرایی مدح» عنوان کرد و ادامه داد: هدف نهایی شعر مهدوی، تنها خلق اثر ادبی نیست، بلکه ایجاد «معرفت» است. غایت این شعر، زدودن جهالت از جامعه نسبت به امام عصر (عج) و تبیین جایگاه ایشان به عنوان حجت خدا است. این معرفت است که انسان را از مرگ جاهلیت نجات میدهد و او را به طاعت و پیروی رهنمون میسازد. بنابراین، هر بیت شعر باید مخاطب را گامی به شناخت حقیقی نزدیکتر کند.
آیتالله ملک حسینی، پنجمین و آخرین عنصر، را «چگونگی مدح» عنوان کرد و افزود: این بخش، به فن شاعری و هنر انتقال مفاهیم بازمیگردد. شعر آیینی باید «آسمان را به زمین پیوند زند»؛ یعنی مفاهیم متعالی و قدسی را با زبان و تصاویری زمینی و قابل فهم برای انسان معاصر بیان کند، و در عین حال، حقایق زمینی را با نگاهی آسمانی تعالی بخشد. در این مسیر، حفظ «حرمت معنا» و پرهیز از ابتذال در الفاظ و تصاویر از اهمیت فوقالعادهای برخوردار است. شاعر باید از تشبیهات و توصیفاتی که حرمت ممدوح الهی را خدشهدار میکند، جداً بپرهیزد.
هشدار نسبت به شعر متکلف و تصنعی
وی همچنین شعر حقیقی را «حاصل شده» دانست، نه «ساخته شده». ایشان با ذکر مثالی از شاعران متکلف گذشته، هشدار دادند که وقتی ممدوح، وجودی قدسی مانند امام عصر (عج) است، مفاهیم به سادگی بر قلب شاعر پاک جاری میشوند و نیازی به زور زدن و ساخت و پرداخت تصنعی نیست. شاعر آیینی باید بگذارد مفاهیم ناب از دریای بیکران روایات و ادعیه، که خود گنجینهای شاعرانه هستند، به رویش الهام شوند.
نماینده مردم استان در مجلس خبرگان رهبری، در جمعبندی سخنان خود بیان کرد: شعر اصیل مهدوی، شعری است که از قلب پاک و زبان مطهر شاعری برآید که رسالت خویش را در ایجاد معرفت و پیوند زدن عالم ملکوت به عالم خاکی میداند. این شعر، ضمن پاسداشت حرمت معانی بلند و بهرهگیری از عناصر پنجگانه، در نهایت، نقبی میزند از تاریکیهای شب غیبت، به روشنیهای طلوع موعود.
انتهای پیام/